Aylarca üretilen, özenle hazırlanan bir sipariş, yolda yaşanan bir kaza, nem veya yanlış istifleme yüzünden zarar görebilir. Nakliye sigortası, tam da bu tür beklenmedik durumlarda hem üreticiyi hem alıcıyı büyük bir mali kayıptan koruyan bir araçtır, ama nasıl işlediği çoğu zaman yeterince bilinmiyor.
Sigortayı kim yaptırmalı
Bu, büyük ölçüde teslim şekline (Incoterms) bağlıdır. CIF gibi şartlarda sigorta yaptırma yükümlülüğü satıcıya, yani size aittir. FOB veya EXW gibi şartlarda ise risk malın belirli bir noktada alıcıya geçtiği için, sigortayı genelde alıcı yaptırır. Hangi teslim şeklini kullanıyorsanız, sigorta sorumluluğunun kimde olduğunu sipariş onayı aşamasında netleştirmek, sonradan çıkabilecek "kim ödeyecek" tartışmasını önler.
Sigorta neyi kapsar
Standart bir nakliye sigortası, taşıma sırasında oluşan hasar, kayıp veya çalınma gibi durumları kapsar. Poliçe seçilirken "genişletilmiş kapsam" (all risk) ile "sınırlı kapsam" arasındaki fark önemlidir, sınırlı kapsamlı poliçeler sadece belirli olayları (örneğin yangın, gemi batması gibi) karşılar, genişletilmiş kapsam ise çok daha geniş bir hasar yelpazesini içerir. Ürününüzün değeri ve taşıma mesafesi arttıkça, genişletilmiş kapsamı tercih etmek daha güvenlidir.
Sigorta bedeli nasıl belirlenir
Sigorta bedeli genelde malın fatura değerine, bazen üzerine yüzde on gibi ek bir marj eklenerek belirlenir. Bu ek marj, hasar durumunda sadece mal bedelinin değil, kaybedilen kâr veya yeniden üretim maliyetinin bir kısmının da karşılanmasını sağlar. Sigorta bedelini gerçekçi belirlemek önemlidir, çünkü hem eksik hem de fazla beyan, hasar durumunda sorun yaratabilir.
Forwarder üzerinden mi, ayrı bir sigorta şirketinden mi
Çoğu forwarder firması, taşıma hizmetiyle birlikte sigorta seçeneği de sunar. Bu pratik bir yoldur ama fiyat ve kapsamı, bağımsız bir sigorta şirketinin teklifiyle karşılaştırmakta fayda vardır. Düzenli ve yüksek hacimli ihracat yapıyorsanız, yıllık bir nakliye sigortası poliçesi yaptırmak, her sevkiyat için ayrı ayrı sigorta almaktan hem daha pratik hem de genelde daha ekonomik olabilir.
Hasar durumunda ne yapılmalı
Sevkiyat teslim alındığında hasar fark edilirse, hemen fotoğraflanmalı ve taşıyıcı firmaya (nakliyeci, kurye gibi) durum yazılı olarak bildirilmelidir. Hasar tespit tutanağı ve diğer belgeler olmadan sigorta talebi genelde kabul edilmez, bu yüzden hasarı fark eder etmez belgelemek kritik önem taşır.
Küçük sevkiyatlarda da düşünülmeli
Sigorta genelde büyük hacimli sevkiyatlar için akla geliyor, ama numune sonrası gönderilen ilk küçük siparişlerde bile, özellikle yeni ve pahalı bir yola ilk kez çıkılıyorsa, düşük maliyetli bir sigorta yaptırmak makul bir önlemdir.
Nakliye sigortası, ekstra bir maliyet gibi görünse de, tek bir hasarlı sevkiyatın yaratacağı kayıpla karşılaştırıldığında genelde küçük bir bedeldir. Forwarder'ınızla veya sigorta acentenizle bu konuyu her yeni pazar ve her yeni alıcı için ayrı ayrı gözden geçirmek, uzun vadede sizi büyük sürprizlerden korur.